Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε συνέχεια της πρόσφατης έγκρισης από το Δημοτικό Συμβούλιο Θεσσαλονίκης για την παραχώρηση περίπου 12 στρεμμάτων, διευθετώντας ένα θεσμικό ζήτημα άνω των 25 ετών.
Η ωρίμανση και η διεξαγωγή της διαγωνιστικής διαδικασίας υλοποιούνται από τη Μονάδα Στρατηγικών Συμβάσεων (PPF) του Εθνικού Αναπτυξιακού Ταμείου, η οποία έχει λειτουργήσει ως ο βασικός επιταχυντής της διαδικασίας.
Το έργο συνολικού προϋπολογισμού 204.600.000 ευρώ (συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ με δημόσια δαπάνη 165 εκατ. ευρώ από εθνικούς πόρους), θα υλοποιηθεί με τη μέθοδο της μελετοκατασκευής.
Η προκήρυξη του διαγωνισμού υλοποιείται κατόπιν στενής συνεργασίας με τον Δήμο Θεσσαλονίκης και την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, καθώς και με την Προεδρία της Κυβέρνησης και συνεργαζόμενα Υπουργεία (Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών, Υπουργείο Εσωτερικών -Μακεδονίας Θράκης-, Υποδομών & Μεταφορών, Περιβάλλοντος & Ενέργειας και Πράσινου Ταμείου, Πολιτισμού).
Το έργο θα χρηματοδοτηθεί από εθνικούς πόρους, με προϋπολογισμό €165.000.000,00 πλέον ΦΠΑ, δηλαδή συνολικού ύψους €204.600.000,00. Το φυσικό αντικείμενο περιλαμβάνει τη μελέτη και κατασκευή δύο νέων εκθεσιακών κτιρίων (Hall 1 και Hall 2), την ανακαίνιση του Συνεδριακού Κέντρου «Ι. Βελλίδης» (ΣΚΙΒ), την ανάπλαση μίας έκτασης 120 στρεμμάτων που θα φέρει χαρακτηριστικά Μητροπολιτικού Πάρκου (εφεξής το «Μητροπολιτικό Πάρκο»), καθώς και όλες τις συνοδές υποδομές και υπόγειους χώρους στάθμευσης (1.064 θέσεις). Η συνολική επιφάνεια επέμβασης ανέρχεται σε 176.087,65 τ.μ. Πρόκειται για δημόσιο έργο, το οποίο θα δημοπρατηθεί από το PPF σύμφωνα με το άρθρο 50 του ν. 4412/2016, με τη μέθοδο της μελετοκατασκευής.
Το έργο έλαβε σήμερα έγκριση από το Διοικητικό Συμβούλιο της ΔΕΘ-HELEXPO. Στις 29.07 το Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Θεσσαλονίκης ενέκρινε την παραχώρηση περίπου 12 στρεμμάτων, ρυθμίζοντας σημαντικό θεσμικό ζήτημα που εκκρεμούσε για πάνω από 25 έτη.
Το Μητροπολιτικό Πάρκο: νέος πνεύμονας πρασίνου για την πόλη
Όπως επισημαίνεται σε σχετική ανακοίνωση, η ανάπλαση μετατρέπει την έκταση της ΔΕΘ-HELEXPO σε έναν νέο χώρο που θα φέρει χαρακτηριστικά Μητροπολιτικού Πάρκου έκτασης 120 στρεμμάτων, στην «καρδιά» της Θεσσαλονίκης. Το Μητροπολιτικό Πάρκο θα λειτουργεί ως καθημερινός τόπος συνάντησης για κατοίκους και επισκέπτες, προσφέροντας διαδρομές πεζών, χώρους αναψυχής και ξεκούρασης, υποδομές για πολιτιστικές εκδηλώσεις και αθλητικές δραστηριότητες. Η πρωτοβουλία τιμά τον ιστορικό χαρακτήρα του χώρου ως τοπόσημου της πόλης και αποσκοπεί στη βιώσιμη ενσωμάτωση του πρασίνου στο αστικό περιβάλλον.
Κεντρικό στοιχείο της σύνθεσης αποτελεί το «Μονοπάτι Πολιτισμού», μια νέα διαδρομή που θα συνδέει την ανατολική με τη δυτική πλευρά της πόλης, τα σημαντικά μνημεία και μουσεία, καθώς και τον νέο σταθμό του μετρό στην Εγνατία, ενώ θα ενώνει επίσης τους διαμορφωμένους χώρους του Μητροπολιτικού Πάρκου με τα νέα Περίπτερα Εκδηλώσεων της ΔΕΘ-HELEXPO. Το πρότυπο λειτουργίας προβλέπει τη δημιουργία ενός δυναμικού προορισμού για πολιτισμό, αναψυχή και επαγγελματικές δραστηριότητες.
Όπως τονίζεται, ο σχεδιασμός προωθεί την οικολογική και αισθητική αναβάθμιση της έκτασης, με έμφαση στην «επανένταξη της φύσης» στο αστικό τοπίο. Στον χώρο θα ενσωματωθούν υδάτινα στοιχεία και ένα ολοκληρωμένο σύστημα διαχείρισης βρόχινου νερού για επαναχρησιμοποίηση στην άρδευση και στη λειτουργία των υδάτινων στοιχείων, συμβάλλοντας στην οικολογική αυτονομία και στη μείωση της κατανάλωσης.
Το έργο θα υλοποιηθεί και θα λειτουργήσει με βιώσιμο οικονομικό και διαχειριστικό μοντέλο, διασφαλίζοντας την προσβασιμότητα, την ασφάλεια και την προστασία του περιβάλλοντος, καθώς και την πολιτιστική ταυτότητα του τόπου.
Αναβάθμιση του προορισμού «Θεσσαλονίκη» για συνέδρια και εκθέσεις.
«Η ανάπλαση πρόκειται να αναβαθμίσει σημαντικά μια δραστηριότητα που συνδέεται με την ταυτότητα της πόλης και να ενισχύσει ένα τοπόσημό της. Ταυτόχρονα, έρχεται να ενδυναμώσει συνολικά τη θέση της πόλης της Θεσσαλονίκης ως συνεδριακού και εκθεσιακού προορισμού, ο οποίος τα τελευταία χρόνια έχει συνεχώς αυξανόμενη ζήτηση. Με σύγχρονες και αναβαθμισμένες υποδομές, η πόλη θα μπει ακόμα πιο δυναμικά στον χάρτη των διεθνών συνεδρίων, εκθέσεων και μεγάλων εκδηλώσεων, γεγονός που έχει πολλαπλασιαστικά οφέλη για την τοπική οικονομία», τονίζει η ΔΕΘ-Helexpo
Ένα έργο-ορόσημο για τη Θεσσαλονίκη
Η Ανάπλαση της ΔΕΘ αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα αστικά έργα ανάπτυξης στη χώρα, με στόχο τη μετατροπή μιας έκτασης με παλαιό κτιριακό απόθεμα σε έναν ανοιχτό, ζωντανό, σύγχρονο και περιβαλλοντικά αναβαθμισμένο αστικό πόλο, στο κέντρο της Θεσσαλονίκης. Το έργο αναμένεται να αναβαθμίσει την ποιότητα ζωής των κατοίκων και να συμβάλει στην τοπική και περιφερειακή οικονομία της Βόρειας Ελλάδας».
Το τεύχος του διαγωνισμού θα αναρτηθεί στη σελίδα της ΔΕΘ-HELEXPO (https://helexpo.gr/katigoria/diakiryxeis/) και του Ελληνικού Αναπτυξιακού Ταμείου (https://ppf.growthfund.gr/prokhryxeis/)
Όπως αναφέρει ο εκθεσιακός φορέας, ο διαγωνισμός «Ανάπλαση της έκτασης της ΔΕΘ-HELEXPO στη Θεσσαλονίκη» είναι ένα έργο μείζονος σημασίας που έχει ενταχθεί στο Αναπτυξιακό Πρόγραμμα Συμβάσεων Στρατηγικής Σημασίας, σε συνέχεια απόφασης της Κυβερνητικής Επιτροπής Συμβάσεων Στρατηγικής Σημασίας. Η ωρίμανση και η διεξαγωγή της διαγωνιστικής διαδικασίας υλοποιούνται από τη Μονάδα Στρατηγικών Συμβάσεων (PPF) του Εθνικού Αναπτυξιακού Ταμείου, η οποία έχει λειτουργήσει ως ο βασικός επιταχυντής της διαδικασίας.
Τι περιλαμβάνει το έργο
• 2 νέα εκθεσιακά βιοκλιματικά κτίρια ανωδομής ~43.000 τ.μ.. Τα Νέα Εκθεσιακά Κτίρια Hall 1 και Hall 2 διατηρούν τη βασική αρχιτεκτονική ποιότητα της αρχικής πρότασης (2021), με έμφαση στην ελαφρότητα, στη βιοκλιματική λειτουργία, στη σαφή αναγνωρισιμότητα και στην άμεση διασύνδεση με το Πάρκο.
✓ Κατασκευή Hall 1: συνολική επιφάνεια ανωδομής ~ 33.000 τ.μ., εκ των οποίων 22.500 τ.μ. εκθεσιακοί χώροι. Το κτίριο του Hall 1 αποτελεί το πρώτο κτίριο εκθέσεων και αναπτύσσεται σε πέντε λειτουργικά επίπεδα: υπόγειο, ισόγειο, ημιώροφο, όροφο και δώμα.
✓ Κατασκευή Hall 2: συνολική επιφάνεια ανωδομής ~ 10.000τ.μ., εκ των οποίων 7.000 τ.μ. εκθεσιακοί χώροι. Το κτίριο του Hall 2 αποτελεί το δεύτερο κτίριο εκθέσεων και αναπτύσσεται σε τρία λειτουργικά επίπεδα: υπόγειο, ισόγειο και δώμα.
• Ανακαίνιση Συνεδριακού Κέντρου «Ι. Βελλίδης»: επιφάνεια ~6.000 τ.μ. (~3.000 τ.μ. εκθεσιακοί/συνεδριακοί χώροι), με τμηματική κατασκευή τους μήνες Ιούνιο-Ιούλιο-Αύγουστο κάθε έτους, ώστε να μη διαταράσσεται η λειτουργία της εταιρείας ΔΕΘ-HELEXPO.
• Δημιουργία έκτασης 120 στρεμμάτων φέρουσας χαρακτηριστικά Μητροπολιτικού Πάρκου, ανοιχτού σε κατοίκους και επισκέπτες.
• Δημιουργία 1.064 νέων θέσεων υπόγειου σταθμού αυτοκινήτων, με στόχο την αποσυμφόρηση της κυκλοφορίας στην περιοχή.
• Εργασίες κατεδαφίσεων, διαχείρισης αποβλήτων, περίφραξης και αποκατάστασης επηρεαζόμενων τμημάτων του ακινήτου.
• Εκπόνηση Οριστικών Μελετών και Μελετών Εφαρμογής από τον Ανάδοχο.
• Επίτευξη περιβαλλοντικής πιστοποίησης βιωσιμότητας LEED για τα δύο νέα εκθεσιακά κτίρια (Hall 1 & Hall 2).
Η πρόταση προβλέπει την κατεδάφιση της πλειονότητας των υφιστάμενων κτιρίων της ΔΕΘ-HELEXPO, διατηρώντας τα σημαντικότερα κτίρια και τοπόσημα της περιοχής. Τα υφιστάμενα κτίρια που διατηρούνται στην πρόταση Ανάπλασης είναι: το Σ.Κ. «Ι. Βελλίδης», το Αλεξάνδρειο Αθλητικό Μέλαθρο, ο Πύργος του ΟΤΕ, το MOMus, η πύλη ΧΑΝΘ και το Περίπτερο Esso Pappas.
Βασικός στόχος είναι η διατήρηση του εκθεσιακού και μητροπολιτικού χαρακτήρα της ΔΕΘ-HELEXPO σε συνδυασμό με τη δημιουργία ενός εκτεταμένου δικτύου προσβάσιμων χώρων και πρασίνου.
Η αρχική αρχιτεκτονική πρόταση, βραβευμένη σε διεθνή αρχιτεκτονικό διαγωνισμό το 2021, προσαρμόστηκε ώστε να ενσωματώνει αλλαγές που προέκυψαν στον σχεδιασμό του έργου, διατηρώντας ωστόσο τη φιλοσοφία και τις αρχές σχεδιασμού της, εξηγεί ο εκθεσιακός φορέας.
Στάδια υλοποίησης
Το έργο αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί εντός του έτους 2030 μέσω τμηματικών παραδόσεων, ώστε να καταστεί εφικτή η αδιάλειπτη δραστηριότητα της ΔΕΘ-HELEXPO. Για την ωρίμανση του έργου και την εκκίνηση της διαγωνιστικής διαδικασίας, πρέπει, σύμφωνα με τον φορέα, να υλοποιηθούν οι απαραίτητες ενέργειες ωρίμανσης, όπως ενδεικτικά οι μελέτες και οι αδειοδοτήσεις (π.χ. περιβαλλοντικά, αρχαιολογικά, επικαιροποίηση και εξειδίκευση αρχιτεκτονικών μελετών στο νέο σχέδιο κ.α.). Το έργο, όπως επισημαίνετια, έχει σχεδιαστεί ώστε να διασφαλίζεται η αδιάλειπτη λειτουργία της ΔΕΘ-HELEXPO καθ' όλη τη διάρκεια της κατασκευής, μέσω τμηματικής υλοποίησης σε τρία στάδια:
• 1ο στάδιο: Κατασκευή του εκθεσιακού κτιρίου Hall 1 και έναρξη ανακατασκευής του Συνεδριακού Κέντρου «Ι. Βελλίδης».
• 2ο στάδιο: Κατασκευή του εκθεσιακού κτιρίου Hall 2.
• 3ο στάδιο: Διαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου.
